فهرست اصول قانون اساسي
متن کامل
فصل اول : اصول کلي (اصول 1 تا 14 )
1- حکومت ايران
2- نظام جمهوري اسلامي ايران
3- وظايف دولت جمهوري اسلامي ايران براي نيل به اهداف اسلامي
4- لزوم تطبيق کليه قوانين و مقررات با موازين اسلامي
5- ولايت فقيه
6- نقش آرا عمومي در اداره امور کشور
7- شوراها به عنوان ارکان تصميم گيري و اداره امور کشور
8- امر به معروف و نهي از منکر
9- تفکيک ناپذيري آزادي ، استقلال، وحدت و تماميت ارضي کشور
10- خانواده واحد بنيادي جامعه اسلامي
11- امت واحد اسلامي
12- دين و مذهب رسمي ايران
13- اقليتهاي ديني
14- رعايت حقوق انساني غير مسلمين
فصل دوم : زبان - خط - تاريخ و پرچم کشور
(اصول 15 تا 18 )
15- زبان و خط رسمي مردم ايران
16- زبان قرآن (عربي) و تدريس آن تا پايان دوره متوسطه
17- مبدا تاريخ رسمي کشور
18- پرچم رسمي ايران
فصل سوم : حقوق ملت اصول ( 19 تا 42)
19- تساوي حقوق مردم
20- حمايت قانون از همه مردم به طور يکسان
21- تضمين حقوق زن
22- مصونيت حيثيت ، جان ،مال ، حقوق، مسکن و شغل اشخاص
23- ممنوعيت تفتيش عقايد
24- آزادي مطبوعات
25- ممنوعيت بازرسي نامه ها، ضبط و فاش کردن مکالمات تلفني و افشاي مخابرات و سانسور و استراق سمع و هرگونه تجسس
26- آزادي احزاب و جمعيت ها
27- آزادي تشکيل اجتماعات و راه پيمايي ها
28- حق داشتن شغل
29- برخورداري از تامين اجتماعي
30- آموزش و پرورش رايگان
31- حق داشتن مسکن
32- منع دستگيري افراد
33- منع تبعيد افراد
34- حق دادخواهي
35- حق انتخاب وکيل در دادگاهها
36- حکم به مجازات و اجراي آن
37- اصل برائت
38- ممنوعيت شکنجه و اجبار افراد به شهادت ، اقرار يا سوگند
39- ممنوعيت هتک حرمت و حيثيت افراد بازداشت شده و زنداني
40- منع اضرار به غير
41- حق تابعيت کشور
42- تابعيت اتباع خارجه
فصل چهارم : اقتصاد و امور مالي (اصول 43 تا 55 )
43- اساس اقتصاد جمهوري اسلامي ايران
44- استوار بودن نظام اقتصادي جمهوري اسلامي ايران بر سه بخش دولتي ،تعاوني و خصوصي
45- در اختيار حکومت اسلامي قرار گرفتن انفال و ثروتهاي عمومي
46- مالکيت افراد نسبت به حاصل کسب و کار خويش
47- مالکيت شخصي
48- منع تبعيض در بهره برداري از منابع طبيعي و درآمدهاي ملي در سطح استانها
49- اخذ ثروت هاي نامشروع و رد آن به صاحبان اصلي
50- حفاظت محيط زيست
51- وضع ماليات
52- تهيه و تصويب بودجه کل کشور
53- تمرکز دريافتهاي دولتي در خزانه داري کل
54- ديوان محاسبات کشور
55- رسيدگي يا حسابرسي ديوان محاسبات کشور به کليه حسابها
فصل پنجم : حق مالکييت ملت و قواي ناشي از آن ( اصول 56 تا 61 )
56- حاکميت مطلق خدا
57- قواي حاکم در جمهوري اسلامي ايران
58- اعمال قوه مقننه از طريق مجلس شوراي اسلامي
59- اعمال قوه مقننه از طريق همه پرسي و مراجعه مستقيم به آرا مردم
60- اعمال قوه مجريه از طريق رييس جمهور و وزرا
61- اعمال قوه قضاييه از طريق دادگاه هاي دادگستري
فصل ششم : قوه مقننه " مبحث اول - مجلس شوراي اسلامي" ( اصول 62 تا 70 )
62- تشکيل مجلس شوراي اسلامي
63- دوره نمايندگي مجلس شوراي اسلامي
64- عده نمايندگان مجلس شوراي اسلامي
65- رسميت جلسات مجلس شوراي اسلامي
66- ترتيب انتخاب رييس و هيات رييسه مجلس شوراي اسلامي
67- سوگند نمايندگان
68- توقف انتخابات مجلس شوراي اسلامي در زمان جنگ و اشغال نظامي و ادمه کار مجلس سابق در صورت عدم تشکیل مجلس جدید
69- علني بودن مذاکرات مجلس شوراي اسلامي
70- حق شرکت رييس جمهور و معاونان او و وزيران در جلسات علني مجلس
"مبحث دوم - اختيارات و صلاحيت مجلس شوراي اسلامي" ( اصول 71 تا 99)
71- حق مجلس شوراي اسلامي به وضع قانون
72- منع وضع قوانين مغاير با احکام اسلامي يا قانون اساسي
73- شرح و تفسير قوانين عادي توسط مجلس
74- تقديم لوايح و طرح هاي قانوني به مجلس شوراي اسلامي
75- شرايط قابل طرح بودن طرحها و پيشنهادات راجع به لوايح قانوني درمجلس شوراي اسلامي
76- حق مجلس شوراي اسلامي به تحقيق و تفحص درتمام امور کشور
77- تصويب عهدنامه ها،مقاوله نامه ها، قراردادها و موافقتنامه هاي بين المللي توسط مجلس شورای اسلامی
78- منع تغيير خطوط مرزي
79- منع برقراري حکومت نظامي
80- گرفتن و دادن وام يا کمک هاي بدون عوض داخلي و خارجي
81- ممنوعيت دادن امتياز تشکيل شرکت ها و موسسات به خارجيان
82- منع استخدام کارشناسان خارجي
83- غيرقابل انتقال بودن بناها و اموال دولتي و نفايس ملي
84- مسئوليت هرنماينده در برابر تمام ملت
85- قائم به شخص بودن سمت نمايندگي
86- آزادي نمايندگان در اظهار نظر و راي خود
87- اخذ راي اعتماد براي هيات وزيران توسط رييس جمهور
88- سوال نمايندگان از رييس جمهور و وزرا
89- استيضاح هيات وزيران ، وزرا و رييس جمهور
90- اعلام شکايت مردم از طرز کار قواي سه گانه به مجلس شوراي اسلامي
91- تشکيل و ترکيب اعضاي شوراي نگهبان
92- نحوه انتخاب اعضاي شوراي نگهبان
93- عدم اعتبار قانوني مجلس بدون وجود شوراي نگهبان
94- ارسال کليه مصوبات مجلس به شوراي نگهبان به منظور انطباق با موازين اسلامي و قانون اساسی
95- مدت رسيدگي و اظهار نظر شوراي نگهبان
96- نحوه تشخيص عدم مغايرت مصوبات مجلس با احکام اسلام و قانون اساسي توسط شوراي نگهبان
97- حضور اعضاي شوراي نگهبان در مجلس جهت تسريع در کار و يا فوريت تصويب لوايح و طرحها
98- تفسير قانون اساسي توسط شوراي نگهبان
99- نظارت شوراي نگهبان بر انتخابات و مراجعه به آرا عمومي و همه پرسي
فصل هفتم : شوراها اصول (100 تا 106)
100- شوراها و نحوه انتخاب اعضاي آنها توسط مردم
101- تشکيل شوراي عالي استان ها
102- تهيه و پيشنهاد طرح هايي توسط شوراي عالي استان ها
103- رعايت تصميمات شوراها
104- تشکيل شوراهايي در واحدهاي آموزشي، اداري و خدماتي
105- مخالف نبودن تصميمات شوراها با موازين اسلام و قوانين کشور
106- انحلال شوراها در صورت انحراف از وظايف قانوني
فصل هشتم : رهبر
اصول (107 تا 112)
107- نحوه تعيين رهبر
108- تعداد و شرايط خبرگان
109- شرايط و صفات رهبر
110- وظايف و اختيارات رهبر
111- برکنار شدن رهبر از مقام خود و نحوه تعيين رهبر جديد در صورت فوت ، کناره گيري يا عزل رهبر
112- مجمع تشخيص مصلحت نظام
فصل نهم : قوه مجريه ( اصول 113 تا 15
1
)
113- رییس جمهور به عنوان عالیترین مقام رسمی کشور پس از مقام رهبری
114- مدت انتخاب رییس جمهور
115- شرایط رییس جمهور
116- اعلام آمادگی نامزدهای ریاست جمهوری و نحوه برگزاری انتخاب رییس جمهور
117- نحوه انتخاب رییس جمهور
118- نظارت شورای نگهبان بر انتخابات ریاست جمهوری
119- انتخاب رییس جمهور جدید
120- تمدید مهلت انتخابات در صورت فوت نامزدهای انتخاباتی ریاست جمهور
121- سوگند رییس جمهور
122- مسؤولیت رییس جمهور در برابر ملت و رهبر و مجلس شورای اسلامی
123- امضاء مصوبات مجلس و نتیجه همه پرسی به وسیله رییس جمهور
124- معاونان رییس جمهور
125- امضاء عهدنامه ها و مقاوله نامه ها و موافقتنامه ها و قراردادهای دولت ایران با سایر دولتها توسط رییس جمهور
126- مسؤولیت مستقیم رییس جمهور در امور برنامه و بودجه و امور اداری و استخدامی کشور
127- نمایندگان ویژه رییس جمهور
128- تعیین سفیران و امضاء و پذیرش استوارنامه آنان توسط رییس جمهور
129- اعطاء نشانهای دولتی توسط رییس جمهور
130- استعفاء رییس جمهور
131- فوت ، عزل ، استعفا، غیبت یا بیماری رییس جمهور و انتخاب رییس جمهور جدید
132- منع استیضاح یا ابراز رای عدم اعتماد به وزارء و تجدید نظر در قانون اساسی و همه پرسی در مدتی که اختیارات رییس جمهور برعهده معاون اول یا فرد دیگری است
133- تعیین وزراء توسط رییس جمهور
134- ریاست هیأت وزیران توسط رییس جمهور
135- استعفای هیات وزیران یا هر یک از وزراء
136- عزل وزراء توسط رییس جمهور
137- مسؤولیت وزراء در برابر رییس جمهور و مجلس
138- وضع تصویب نامه و آیین نامه توسط هیات وزیران
139- لزوم تصویت هیات وزیران در صلح دعاوی راجع به اموال عمومی و دولتی یا ارجاع آن به داوری
140- رسیدگی به اتهام رییس جمهور و معاونان او در وزراء
141- ممنوعیت داشتن بیش از یک شغل دولتی
142- رسیدگی به دارایی رهبر، رییس جمهور، معاونان رییس جمهور و وزراء
143- ارتش جمهوری اسلامی ایران و نقش وی در پاسداری از استقلال، تمامیت ارضی و نظام جمهوری اسلامی کشور
144- ارتش مکتبی و مردمی
145- منع عضویت خارجیان در ارتش و نیروهای انتظامی کشور
146- منع استقرار پایگاههای نظامی و خارجی در کشور
147- استفاده از افراد و تجهیزات فنی ارتش در زمان صلح
148- منع بهره برداری شخصی از وسایل و امکانات ارتش
149- ترفیع و سلب درجه نظامیان
150- سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
151- وظیفه دولت در آموزش نظامی همگانی
فصل دهم : سياست خارجي ( اصول 152 تا 155 )
152- سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران
153- منع انعقاد قراردادی که موجب سلطه بیگانه شود
154- حمایت از مبارزه حق طلبانه مستضعفین در هر نقطه از جهان
155- پناهندگی سیاسی
فصل يازدهم : قوه قضاييه ( اصول 156 تا 174)
156- وظایف قوه قضاییه
157- تعیین رییس قوه قضاییه
158- وظایف رییس قوه قضاییه
159- دادگستری به عنوان مرجع رسمی تظلمات و شکایات
160- مسؤولیت وظایف وزیر دادگستری و نحوه انتخاب وی
161- تشکیل دیوان عالی کشور
162- رییس دیوان عالی کشور و دادستان کل
163- صفات و شرایط قاضی
164- منع انفصال یا تغییر محل خدمت و سمت قاضی
165- علنی بودن محاکمات
166- مستدل بودن احکام دادگاهها
167- وظیفه قاضی در صدور حکم
168- رسیدگی به جرایم سیاسی و مطبوعاتی با حضور هیأت منصفه
169- منع عطف قانون به ماسبق
170- خودداری قضات از اجرای تصویب نامه ها و آیین نامه های دولتی مخالف با احکام اسلام و خارج از حدود و اختیارات قوه مجریه
171- جبران خسارت افراد در موارد تفسیر و اشتباه قاضی
172- تشکیل محاکم نظامی
173- دیوان عدالت اداری
174- سازمان بازرسی کل کشور
فصل دوازدهم : صدا و سيما ( اصل 175)
175- صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران
فصل سيزدهم : شوراي عالي امنيت ملي ( اصل 176)
176- شورای عالی امنیت ملی
فصل چهاردهم : بازنگري در قانون اساسي (اصل 177)
177-
بازنگری در قانون اساسی
